بعد از ۳۰ سالگی این ۱۳ آزمایش را جدی بگیرید!

رسیدن به سن ۳۰ سالگی می‌تواند الزامی باشد تا توجه بیشتری به سلامت خود داشته باشید و انجام معاینات و آزمایش‌های دوره‌ای را به بخشی از برنامه منظم زندگی‌تان تبدیل کنید. برخی مشکلات سلامتی، از جمله کلسترول بالا، دیابت، کم‌خونی، تغییرات هورمونی و مشکلات کلیوی یا کبدی، ممکن است به‌تدریج و بدون بروز علائم محسوس ایجاد شوند. انجام منظم آزمایش‌های خون می‌تواند تصویری روشن‌تر از وضعیت کلی سلامت شما ارائه دهد و تغییرات خاص را پیش از آنکه به مشکلاتی جدی‌تر تبدیل شوند، شناسایی کند. در این مقاله، به بررسی ۱۳ مورد از آزمایش های ضروری برای افراد بالای ۳۰ سال می‌پردازیم.

۱۳ آزمایش ضروری که باید بشناسید

آزمایش‌های خون متعددی وجود دارند که می‌توانند اطلاعات مفیدی درباره جنبه‌های مختلف سلامت شما ارائه دهند. نوع آزمایش‌های مناسب ممکن است بسته به سابقه پزشکی، سبک زندگی، علائم و عوامل خطر در هر فرد متفاوت باشد. در اینجا به ۱۳ آزمایشی اشاره می‌کنیم که معمولاً هنگام ارزیابی سلامت بزرگسالان بالای ۳۰ سال مد نظر قرار می‌گیرند.

۱. شمارش کامل سلول‌های خون (CBC)

آزمایش CBC یک آزمایش خون معمول است که اطلاعات مهمی درباره سلامت کلی شما ارائه می‌دهد. این آزمایش انواع مختلف سلول‌های خونی، از جمله گلبول‌های قرمز، گلبول‌های سفید و پلاکت‌ها و همچنین سطح هموگلوبین و هماتوکریت را اندازه‌گیری می‌کند.

آزمایش CBC می‌تواند به شناسایی مشکلاتی مانند کم‌خونی، عفونت‌ها و برخی اختلالات خونی کمک کند. این آزمایش معمولاً بخشی از معاینات دوره‌ای سلامت است و برای بزرگسالان بالای ۳۰ سال، آزمایشی مفید و ضروری محسوب می‌شود.

اگر شما هم می‌خواهید بدانید که چه آزمایش‌هایی را می‌توان در منزل انجام داد؟ باید بگوییم که بادی چک، امکان انجام آزمایش CBC در منزل را فراهم آورده است.

۲. پنل جامع متابولیک (CMP)

پنل جامع متابولیک یک آزمایش خون است که نمایی کلی از متابولیسم و ​​تعادل شیمیایی بدن ارائه می‌دهد. این آزمایش مواردی همچون قند خون، سطح الکترولیت‌ها، عملکرد کلیه، عملکرد کبد و سطح پروتئین‌ها را بررسی می‌کند و به همین دلیل، بخشی مفید از غربالگری‌های معمول سلامت برای بزرگسالان بالای ۳۰ سال است.

آزمایش CMP چندین ماده مهم در خون، از جمله سدیم، پتاسیم، کلرید و دی‌اکسید کربن را اندازه‌گیری می‌کند که به ارزیابی تعادل الکترولیت‌ها کمک می‌کنند. این آزمایش شامل چندین شاخص مرتبط با سلامت کبد نیز هست. بررسی هم‌زمان این نتایج می‌تواند تصویری روشن‌تر از عملکرد برخی از اندام‌های حیاتی بدن و نیاز احتمالی به آزمایش‌های تکمیلی را در اختیار پزشک قرار دهد.

۳. آزمایش دهیدرو اپی‌آندروسترون سولفات (DHEAS)

دهیدرو اپی‌آندروسترون سولفات هورمونی است که عمدتاً توسط غدد فوق‌کلیه تولید می‌شود. اندازه‌گیری سطح DHEAS می‌تواند اطلاعاتی درباره تولید آندروژن در غدد فوق‌کلیه فراهم کند و به پزشکان در بررسی برخی اختلالات هورمونی یا مربوط به غدد فوق‌کلیه کمک نماید.

سطح طبیعی DHEAS معمولاً احتمال وجود بیماری‌های جدی غدد فوق‌کلیه را کاهش می‌دهد. افزایش خفیف تا متوسط ​​این هورمون ممکن است در شرایطی مانند سندرم تخمدان پلی‌کیستیک (PCOS)، عدم تخمک‌گذاری، فقدان قاعدگی یا هایپرپرولاکتینمی مشاهده شود. سطوح بسیار بالای آن ممکن است با افزایش تولید آندروژن مرتبط باشد و برای شناسایی علت زمینه‌ای، نیاز به بررسی‌های تکمیلی داشته باشد.

۴. آزمایش استرادیول (Estradiol)

این آزمایش سطح استرادیول که شکل اصلی هورمون استروژن در زنان است، را اندازه‌گیری می‌کند. آزمایش استرادیول معمولاً برای ارزیابی عملکرد تخمدان، بی‌نظمی‌های قاعدگی، باروری و تغییرات مرتبط با یائسگی به کار می‌رود.

سطح استرادیول در طول چرخه قاعدگی به طور طبیعی تغییر می‌کند؛ بنابراین، زمان انجام آزمایش در تفسیر نتایج حائز اهمیت است. پزشک شما ممکن است هنگام ارزیابی نتیجه، عواملی مانند سن، بارداری، داروها و درمان هورمونی را نیز در نظر بگیرد.

۵. آزمایش فریتین (Ferritin)

آزمایش فریتین میزان فریتین موجود در خون را اندازه‌گیری می‌کند. فریتین پروتئینی است که آهن را ذخیره می‌کند. پایین بودن سطح فریتین به این معناست که ذخایر آهن بدن کافی نیست. فریتین مانند انبار یا محل ذخیره‌سازی آهن در بدن عمل می‌کند؛ زمانی که به آهن نیاز ندارید آن را نگه می‌دارد و هنگامی که به آن نیاز دارید، آن را آزاد می‌کند. سطح پایین فریتین به معنای کم بودن ذخایر آهن و سطح بالای آن به معنای بیش از حد بودن آهن ذخیره‌شده است.

پزشکان معمولاً در صورتی که نتایج آزمایش CBC نشان‌دهنده پایین بودن سطح هموگلوبین یا هماتوکریت باشد، آزمایش فریتین را تجویز می‌کنند. همچنین اگر به دلیل بارداری، خونریزی شدید قاعدگی یا شرایط پزشکی خاص در معرض خطر کمبود آهن باشید، یا علائم کمبود یا تجمع بیش از حد آهن را داشته باشید، ممکن است این آزمایش برایتان تجویز شود.

۶. آزمایش گاما-گلوتامیل ترانسفراز (Gamma Glutamyl Transferase)

آزمایش گاما-گلوتامیل ترانسفراز (GGT) میزان آنزیم GGT را در خون اندازه‌گیری می‌کند. آنزیم‌ها پروتئین‌هایی هستند که سرعت واکنش‌های شیمیایی خاصی را در بدن افزایش می‌دهند. آنزیم GGT در سراسر بدن یافت می‌شود، اما عمدتاً در کبد وجود دارد.

در صورت آسیب دیدن کبد یا مجاری صفراوی، ممکن است GGT به جریان خون نشت کند. بنابراین، بالا بودن سطح GGT در خون می‌تواند نشانه‌ای از بیماری کبدی یا آسیب به مجاری صفراوی باشد. این آزمایش معمولاً هم‌زمان با سایر آزمایش‌های عملکرد کبد یا پس از آن‌ها انجام می‌شود.

۷. آزمایش هموگلوبین A1C (HbA1C)

آزمایش هموگلوبین یک آزمایش خون رایج است که میانگین سطح قند خون را در طول دو تا سه ماه گذشته اندازه‌گیری می‌کند. برخلاف آزمایش معمول گلوکز که قند خون را در یک مقطع زمانی خاص نشان می‌دهد، آزمایش HbA1C تصویری کلی‌تر از وضعیت کنترل قند خون ارائه می‌دهد. این آزمایش درصد هموگلوبین موجود در گلبول‌های قرمز را که به گلوکز متصل شده است، اندازه‌گیری می‌کند. سطوح بالاتر HbA1C می‌تواند نشان‌دهنده بالا بودن مداوم قند خون باشد و به پزشکان در تشخیص یا پایش دیابت و پیش‌دیابت کمک کند.

۸. آزمایش هموسیستئین (Homocysteine)

آزمایش هموسیستئین، یک آزمایش خون است که میزان نوعی اسید آمینه به نام هموسیستئین را در بدن شما اندازه‌گیری می‌کند. هموسیستئین ماده‌ای شیمیایی است که به مقدار کم در خون وجود دارد. ویتامین‌های B6، B9 و B12 به تجزیه هموسیستئین و تبدیل آن به مواد دیگری که بدن به آن‌ها نیاز دارد، کمک می‌کنند. در حالت طبیعی، پس از این فرآیند باید مقدار بسیار کمی هموسیستئین در خون باقی بماند.

اما اگر این فرآیند به درستی انجام نشود، ممکن است سطح هموسیستئین در خون شما بالا برود. تجمع هموسیستئین در عروق خونی می‌تواند خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی-عروقی را افزایش دهد؛ از جمله:

• لخته شدن خون
• بیماری عروق کرونر
• سفت شدن دیواره عروق (آترواسکلروز)
• حمله قلبی (انفارکتوس میوکارد)
• بیماری عروق محیطی
• سکته مغزی

۹. آزمایش C-Reactive Protein

آزمایش CRP یک آزمایش خون است که میزان پروتئینی را که توسط کبد در پاسخ به التهاب تولید می‌شود، اندازه‌گیری می‌کند. سطوح بالاتر CRP ممکن است زمانی مشاهده شود که بدن با یک عفونت یا وضعیت التهابی درگیر است. نوع حساس‌تری از این آزمایش با نام hs-CRP وجود دارد که می‌تواند تغییرات جزئی‌تر در سطح CRP را تشخیص دهد و ممکن است برای ارزیابی خطر بیماری‌های قلبی-عروقی مورد استفاده قرار گیرد. همچنین، انجام آزمایش CRP می‌تواند در بررسی بیماری‌هایی مانند آرتریت روماتوئید، لوپوس یا سایر بیماری‌های التهابی مفید باشد.

۱۰. آزمایش لاکتات دهیدروژناز (LDH)

آزمایش لاکتات دهیدروژناز میزان LDH موجود در خون یا سایر مایعات بدن را اندازه‌گیری می‌کند تا وجود آسیب بافتی را بررسی نماید. اگرچه وجود مقداری LDH در خون یا مایعات بدن طبیعی است، اما هنگامی که بافت‌های بدن دچار آسیب یا صدمه می‌شوند، مقادیر اضافی LDH را در جریان خون یا سایر مایعات بدن آزاد می‌کنند. بالا بودن سطح LDH در خون یا مایعات بدن ممکن است نشان‌دهنده آسیب دیدن بافت‌های خاصی از بدن بر اثر یک بیماری یا آسیب مزمن طولانی‌مدت یا حاد کوتاه‌مدت باشد.

آزمایش‌های LDH نمی‌توانند مشخص کنند که دقیقاً کدام بافت‌های بدن آسیب دیده‌اند. به همین دلیل، متخصصان اغلب برای کمک به تشخیص بیماری‌ها، آزمایش‌های دیگری را نیز همراه با آزمایش LDH تجویز می‌کنند.

۱۱. آزمایش پروفایل لیپید

پروفایل لیپید یک آزمایش خون است که انواع مختلف چربی‌ها را در خون اندازه‌گیری می‌کند و معمولاً برای ارزیابی سلامت قلب و عروق استفاده می‌شود. این آزمایش معمولاً کلسترول کل، کلسترول LDL، کلسترول HDL، کلسترول VLDL و تری‌گلیسیرید را اندازه‌گیری می‌کند.

سطوح بالای برخی از لیپیدها، به ویژه کلسترول LDL و تری‌گلیسیرید، می‌تواند به تجمع پلاک در شریان‌ها بینجامد و خطر بیماری قلبی و سکته مغزی را افزایش دهد. پنل لیپید می‌تواند به پزشکان در شناسایی سطوح غیرطبیعی کلسترول کمک کند و تعیین کند که آیا تغییرات سبک زندگی یا ارزیابی بیشتر ممکن است مورد نیاز باشد یا خیر. اگر نگران هزینه آزمایش خون در منزل برای آزمایش پروفایل لیپید هستید، بادی چک خدمات خود را با مناسب‌ترین قیمت در اختیار شما قرار می‌دهد.

۱۲. آزمایش خون فسفات

آزمایش خون فسفات میزان فسفات موجود در خون را اندازه‌گیری می‌کند. فسفات حاوی فسفر است؛ ماده‌ای معدنی که نقش مهمی در حفظ سلامت استخوان‌ها و دندان‌ها، تولید انرژی و عملکرد طبیعی اعصاب و عضلات ایفا می‌کند.

برای بزرگسالان بالای ۳۰ سال، انجام این آزمایش می‌تواند در ارزیابی سلامت استخوان، عملکرد کلیه یا مشکلات مربوط به تعادل کلسیم و مواد معدنی مفید باشد. از آنجا که سطح فسفات ارتباط نزدیکی با کلسیم، ویتامین D و هورمون پاراتیروئید (PTH) دارد، پزشکان ممکن است برای درک بهتر نتایج غیرطبیعی، این آزمایش‌ها را به‌صورت هم‌زمان تجویز کنند. تغییرات سطح فسفات گاهی می‌تواند با اختلالات کلیوی، مشکلات مربوط به ویتامین D یا شرایطی که بر متابولیسم کلسیم و استخوان تأثیر می‌گذارند، مرتبط باشد.

۱۳. آزمایش تستوسترون

آزمایش سنجش سطح تستوسترون، میزان هورمون تستوسترون را در نمونه‌ای از خون اندازه‌گیری می‌کند. هورمون‌ها پیام‌رسان‌های شیمیایی در جریان خون هستند که عملکرد سلول‌ها یا اندام‌های خاصی را کنترل می‌کنند.

اگرچه تستوسترون اغلب به عنوان هورمون جنسی مردانه شناخته می‌شود، اما در زنان نیز به مقادیر کمتر وجود دارد. در هر دو جنس، تستوسترون به تنظیم میل جنسی و رشد عضلات و استخوان‌ها کمک می‌کند. تمام تستوسترون موجود در خون شما یا به پروتئین‌ها متصل است و یا به صورت آزاد (متصل‌نشده) وجود دارد. تستوسترون آزاد برای استفاده بدن جهت ساخت استخوان و عضله، در دسترس‌تر است.

انجام منظم آزمایش خون را بخشی از برنامه مراقبت‌های سلامتی خود قرار دهید

انجام منظم آزمایش خون می‌تواند بخش مهمی از پایش وضعیت سلامت شما پس از ۳۰ سالگی باشد. این آزمایش‌ها به بررسی شاخص‌های حیاتی مانند قند خون، کلسترول، عملکرد کلیه و کبد، وضعیت سلول‌های خونی، هورمون‌ها و سطح مواد مغذی کمک می‌کنند. نوع آزمایش‌های مورد نیاز شما به سن، سابقه پزشکی، علائم و عوامل خطر بستگی دارد؛ بنابراین بهتر است در مورد نیازهای خود به انجام این آزمایش‌های غربالگری با پزشک مشورت کنید.

اگر مراجعه به آزمایشگاه برایتان دشوار یا ناخوشایند است، بادی چک خدمات آزمایش خون در منزل را ارائه می‌دهد. با استفاده از این سرویس، می‌توانید بدون نیاز به رفت‌ و آمد به آزمایشگاه، نمونه خون خود را در منزل تحویل دهید. این امر گنجاندن غربالگری‌های معمول سلامت در برنامه روزانه را برای شما آسان‌تر می‌سازد.

منبع

ultalabtests.com