دریافت نتایج صحیح آزمایش خون، اولین قدم برای تشخیص صحیح بیماریها و انتخاب راه درمان است. بنابراین باید تمام تلاش خود را بهکار ببرید تا نتایج بهخوبی ثبت شوند و هیچ موردی بهصورت کاذب در آزمایش موجود نشود. برای جلوگیری از این رخداد، رعایت یک رژیم غذایی مناسب پیش از آزمایش خون بسیار حیاتی است. عدم رعایت این ممنوعیات باعث گمراهی پزشک و نیاز به تکرار مجدد آزمایش میشود. در این محتوا مواد غذایی ممنوع قبل از آزمایش خون را بهطور کامل بررسی میکنیم تا بهترین آزمایش خون را پشت سر بگذارید.
مواد غذایی ممنوع قبل از آزمایش خون چه مواردی هستند؟
برای اکثر آزمایشهای روتین مانند بررسی قند خون (گلوکز)، چربیهای خون (کلسترول و تریگلیسیرید)، اسید اوریک و برخی تستهای کبدی، نیاز به ناشتا بودن به مدت ۸ تا ۱۲ ساعت پیش از فرآیند خونگیری است. اما قبل از آزمایش خون چه چیزهایی نباید خورد؟
هرگونه ماده غذایی
تمامی وعدههای غذایی مانند شام، عصرانه، میوه، شکلات، آدامس و هر نوع ماده غذایی دیگری 8 تا 12 ساعت قبل از آزمایش خون ممنوع هستند. چراکه هضم و جذب مواد غذایی مستقیما سطح بسیاری از فاکتورهای خونی را تغییر میدهد. برای مثال قند و کربوهیدراتها بهسرعت سطح گلوکز خون را بالا میبرند. ازطرفی چربیها نیز میتوانند سطح تریگلیسیرید و گاهی کلسترول را بهطور موقت افزایش دهند. تنها مادهای که مجاز هستید آن را میل کنید آب است.

انواع نوشیدنیها
تمامی آبمیوههای طبیعی و صنعتی، نوشابهها، چای شیرین، انواع شیر حتی مدلهای کمچرب و… جزو مواد غذایی ممنوع قبل از آزمایش خون هستند. چراکه این نوشیدنیها حاوی قند (ساکارز، فروکتوز، لاکتوز) هستند که مانند غذا، سطح گلوکز خون را بالا میبرند. حتی شیر کمچرب به دلیل داشتن قند لاکتوز میتواند نتایج آزمایش خون را تحت تاثیر قرار دهد. تنها نوشیدنی آب مجاز و ضروری است.
انواع قهوه و چای
انواع قهوه و چای حتی چای سبز یا قهوه تلخ نیز ممنوع هستند. دلیل این مسئله وجود موادی است که میتوانند سطوح هورمونها را تغییر دهند. برای مثال کافئین موجود در قهوه میتواند سطوح کورتیزول و متابولیسم بدن را تغییر دهد. ازطرفی این نوشیدنیها آب بدن را جذب میکنند و ممکن است باعث کمآبی خون و افزایش غلظت آن نیز شوند. بنابراین برای آسودگی خیال، بهتر است تمامی این نوشیدنیها را جزو مواد غذایی ممنوع قبل از آزمایش خون درنظر بگیرید.

مصرف انواع دخانیات
مصرف انواع سیگار، قلیون، ویپ و هر نوع ماده نیکوتینداری قبل از آزمایش خون ممنوع است. چراکه نیکوتین میتواند باعث افزایش سطح گلوکز خون و برخی از چربیها شود. همچنین این مواد بر سیستم عروقی شما نیز تاثیر میگذارند و ممکن است در نتایج مرتبط اختلال ایجاد کنند.
مصرف انواع نوشیدنیهای الکلدار
تمامی نوشیدنیهای الکلدار قبل از آزمایش خون ممنوع هستند. الکل بهصورت مستقیم بر عملکرد کبد تاثیر میگذارد و میتواند آنزیمهای کبدی مانند ALT و AST را بهطور کاذب افزایش دهد. همچنین بر سطح قند و چربی خون نیز اثرگذار است. البته الکل از نوشیدنیهایی است که توصیه میشود 24 ساعت قبل از آزمایش خون از آن مصرف نکنید.
مصرف انواع مکملها و داروهای خاص (با مشورت پزشک)
قبل از آزمایش خون بهتر است تمامی مکملها و داروهای خود را مصرف نکنید. البته این امر باید با مشورت پزشک متخصص انجام شود؛ اما بهطور کلی مکملهای ویتامینی یا مکملهای زینک، منیزیم و… بهتر است مصرف نشوند. چراکه برخی از این مواد میتوانند در روشهای آزمایشگاهی تداخل ایجاد کنند. برای مثال، بیوتین (B7) با دوز بالا میتواند در نتایج آزمایشهای تیروئید، قلبی و هورمونی اختلال شدید ایجاد کند. با مشورت پزشک خود 24 ساعت قبل از آزمایش خون از مصرف این مکملها خودداری کنید تا نتیجه آزمایش خون بهطور صحیح مشخص شود.
اگر آزمایش شما یک آزمایش هورمونی است باید در مصرف بیشتر داروها و مکملها دقت بیشتری بهخرج دهید. بهطور کلی توصیه میشود از مصرف قرصهای ضدبارداری، داروهای ادرارآور، آنتیبیوتیکها و داروهای ضدافسردگی نیز خودداری کنید.
از چه زمانی باید ناشتا باشیم؟
مدت زمان استاندارد رعایت دستورالعمل ناشتایی برای اکثر آزمایشها مانند قند خون ناشتا (FBS) و چربی، 8 تا 12 ساعت قبل از آزمایش خون است. درمواقعی که قصد خون دادن در ابتدای صبح را دارید بهتر است قبل از ساعت 8 شب شام سبکی میل کنید و پس از آن هیچکدام از مواد غذایی ممنوع را مصرف نکنید. تنها موردی که مجاز به مصرف آن هستید آب است.
نکات کلیدی درمورد مواد غذایی ممنوع قبل از آزمایش خون
درمورد مواد غذایی ممنوع قبل از آزمایش خون و مراقبتهای قبل و بعد از چکاپ کامل خون، بهتر است نکاتی را مدنظر داشته باشید که در ادامه به بررسی آنها میپردازیم.
- آب بنوشید: نوشیدن آب در طول مدت ناشتایی نهتنها مجاز است، بلکه توصیه نیز میشود. این کار باعث پیدا شدن رگهای شما و آسان شدن فرآیند خونگیری میشود. همچنین از افزایش غلظت خون و بروز عوارضی مانند سرگیجه یا ضعف بعد از آزمایش خون جلوگیری میکند.
- مسواک زدن: مسواک زدن شب قبل از آزمایش خون مجاز است؛ اما توصیه میشود با آب و بدون استفاده از دهانشویه، دهان خود را بشویید.
- شام سبک پیشنهادی: سوپ سبزیجات، مرغ یا ماهی آبپز، نان و پنیر کمچرب، سالاد و برخی از این قبیل غذاها 12 ساعت قبل از آزمایش خون مجاز هستند.
- استثناها: همه آزمایشها نیاز به ناشتایی ندارند. آزمایشهایی مانند CBC، برخی هورمونها (در برخی موارد) و برخی تستهای ایمنی نیازی به ناشتا بودن ندارند. همیشه دستورالعمل خاص قبل از آزمایش را از آزمایشگاه یا پزشک معالج خود جویا شوید.
- پیش از آزمایش: اگر دیابت دارید یا داروهای خاصی مصرف میکنید، حتما نام آنها را یادداشت کنید و به پزشک خود ارائه دهید.
- در آزمایشگاه: وضعیت خود را (ناشتا بودن، حساسیتها، داروها) به مسئول خونگیری اطلاع دهید.
- بعد از آزمایش: پس از اتمام خونگیری، میتوانید تغذیه معمول خود را از سر بگیرید. داشتن یک وعده غذایی مقوی میتواند به جلوگیری از ضعف بعد از آزمایش خون کمک کند.

چطور میتوانم از خدمات بادی چک استفاده کنم؟
بادی چک مجموعهای است که تمامی خدمات خونگیری و آزمایشگاهی را در منزل، بدون هیچ هزینه اضافهای ارائه میدهد. تنها کافی است با ما تماس بگیرید تا متخصصان ما در سریعترین زمان ممکن در محل شما حاضر شوند و خدمات موردنظر را ارائه دهند. تمامی خدمات مجموعه ما زیر نظر بیمه و با ارائه فاکتور رسمی انجام میشود. پس اگر نمیخواهید زمان خود را در شلوغیهای خیابان هدر دهید یا بیمار خود را از منزل خارج کنید، همین حالا با ما تماس بگیرید.
سخن نهایی
رعایت دقیق دستورالعملهای غذایی پیش از آزمایش خون، برای جلوگیری از گمراهی پزشک و نیاز به تکرار مجدد آزمایش خون ضروری است. این فرآیند باعث میشود دادههای آزمایش شما بهدرستی ثبت و فرآیند درمان شما بهدرستی انجام شود. پس با انجام این مراقبتهای کوچک، گام بزرگی برای اطمینان از دریافت جواب آزمایش خود بردارید.
منبع: