آزمایش خون با آشکار کردن نشانگرهای زیستی مهم مرتبط با سلامت قلب و عروق، نقش کلیدی در ارزیابی خطر ابتلا به بیماری قلبی ایفا میکند. اندازهگیریهایی مانند کلسترول، تری گلیسیرید، قند خون و نشانگرهای التهابی میتوانند به شناسایی مشکلات احتمالی قبل از بروز علائم کمک کنند. در حالی که آزمایش خون به تنهایی نمیتواند هر بیماری قلبی را تشخیص دهد، اما اطلاعات ارزشمندی را ارائه میدهد که به ارزیابی بیشتر و مراقبتهای پیشگیرانه اولیه کمک میکند. از این رو ما در این مقاله نگاهی به مهمترین انواع آزمایش خون برای تشخیص بیماری قلبی خواهیم داشت.
آزمایشهای کلیدی خون برای ارزیابی سلامت قلب شما
خون میتواند سرنخهای ارزشمندی در مورد وضعیت قلب و رگهای خونی ارائه دهد. آزمایش خون با اندازهگیری نشانگرهای زیستی خاص، میتواند به شناسایی عوامل خطر پنهان، ارزیابی خطر بیماریهای قلبی عروقی و پیشگیری اولیه از بیماریهای قلبی کمک کند. مهمترین انواع آزمایش خون برای تشخیص بیماری قلبی به شرح زیر هستند.
آزمایش کلسترول
آزمایش کلسترول که با نام پنل لیپید یا پروفایل لیپید نیز شناخته میشود، انواع مختلف چربیهای خون را اندازهگیری میکند. نتایج این آزمایش به پزشکان میکند تا خطر ابتلای فرد به بیماری عروق کرونر قلب، حمله قلبی و سایر مشکلات قلبی عروقی را ارزیابی کنند. این آزمایش معمولاً شامل اندازهگیریهای زیر است که شما به راحتی و با مناسبترین هزینه آزمایش خون در منزل میتوانید از این سرویس مرکز بادی چک استفاده کرده و این آزمایش را در منزل یا محل کار خود انجام دهید:
- کلسترول کل: این مقدار نشان دهنده مقدار کلی کلسترول در گردش خون میباشد. افزایش سطح کلسترول کل با خطر بیشتر تشکیل پلاک در شریانها و بیماری قلبی مرتبط است. به طور کلی، سطح کلسترول کل مطلوب زیر ۲۰۰ میلیگرم در دسیلیتر (۵.۲ میلیمول در لیتر) میباشد.
- کلسترول لیپوپروتئین با چگالی کم (LDL): این شاخص که اغلب به عنوان کلسترول بد شناخته میشود، نقش مهمی در گرفتگی رگها دارد. هنگامی که سطح LDL خیلی بالا باشد، کلسترول میتواند در دیوارههای شریان تجمع یابد، رگهای خونی را تنگ کند و جریان خون را کاهش دهد. در حالت ایدهآل، کلسترول LDL باید زیر ۱۳۰ میلیگرم در دسیلیتر (۳.۴ میلیمول در لیتر) باشد. برای افراد مبتلا به دیابت، حملات قلبی قبلی، استنتهای کرونری، جراحی بایپس یا سایر بیماریهای قلبی عروقی، بهترین مقدار این شاخص، زیر ۷۰ میلیگرم در دسیلیتر (۱.۸ میلیمول در لیتر) توصیه میشود.
- کلسترول لیپوپروتئین با چگالی بالا (HDL): HDL معمولاً به عنوان کلسترول خوب شناخته میشود زیرا به حذف کلسترول LDL اضافی از جریان خون کمک میکند و از شریانهای سالمتر پشتیبانی مینماید. سطوح بالاتر HDL عموماً محافظتکننده در نظر گرفته میشوند. معمولاً به مردان توصیه میشود سطح HDL را بالای ۴۰ میلیگرم در دسیلیتر (۱.۰ میلیمول در لیتر) حفظ کنند، در حالی که زنان باید سطوح بالای ۵۰ میلیگرم در دسیلیتر (۱.۳ میلیمول در لیتر) را هدف قرار دهند.
- تریگلیسیرید: تریگلیسیرید نوع دیگری از چربی موجود در خون است. سطح بالای تریگلیسیرید میتواند در ایجاد بیماریهای قلبی عروقی نقش داشته باشد، به خصوص هنگامی که با سایر عوامل خطر ترکیب شود. سطح تری گلیسیرید سالم معمولاً زیر ۱۵۰ میلیگرم در دسیلیتر (۱.۷ میلیمول در لیتر) در نظر گرفته میشود.
- کلسترول غیر HDL: کلسترول غیر HDL با کم کردن کلسترول HDL از کلسترول کل محاسبه میشود. این اندازهگیری شامل تمام ذرات کلسترولی است که میتوانند در ایجاد پلاک در شریانها نقش داشته باشند. در برخی موارد، کلسترول غیر HDL ممکن است ارزیابی دقیقتری از خطر قلبی عروقی نسبت به کلسترول کل یا کلسترول LDL به تنهایی ارائه دهد.

پروتئین واکنشی C با حساسیت بالا
پروتئین واکنشی C با حساسیت بالا (hs-CRP) یک آزمایش خون است که سطوح پایین التهاب در بدن را اندازهگیری میکند. کبد CRP را در پاسخ به آسیب، عفونت یا سایر فرآیندهای التهابی تولید میکند. از آنجا که التهاب مزمن در ایجاد گرفتگی رگها نقش دارد، سطح بالای hs-CRP ممکن است نشان دهنده خطر بالاتر حمله قلبی، سکته مغزی و بیماریهای قلبی عروقی باشد.
شرایط موقت مانند عفونتها، جراحات یا حتی ورزش شدید میتواند سطح CRP را افزایش دهند. به همین دلیل، آزمایش اغلب پس از مدتی برای تأیید نتایج تکرار میشود. سطح hs-CRP بالای ۲.۰ میلیگرم در لیتر عموماً با افزایش خطر بیماری قلبی همراه است.
آزمایش لیپوپروتئین (a)
لیپوپروتئین (a) که گاهی به صورت Lp(a) نیز نمایش داده میشود، نوعی ذره کلسترول است که تا حد زیادی تحت تأثیر ژنتیک قرار دارد تا عوامل سبک زندگی. سطح بالای Lp(a) ممکن است خطر گرفتگی رگها و بیماریهای قلبی عروقی را افزایش دهد، حتی زمانی که سطح کلسترول طبیعی به نظر میرسد.
پزشکان ممکن است آزمایش Lp(a) را برای افرادی که بیماری قلبی ناشناخته، بیماری قلبی عروقی اولیه در خانواده، سابقه سکته مغزی یا تصلب شرایین زودرس دارند، توصیه کنند. اگرچه داروهایی که برای کاهش Lp(a) طراحی شدهاند در حال توسعه هستند، اما تأثیر کامل کاهش سطح Lp(a) بر پیشگیری از بیماری قلبی هنوز در دست مطالعه است.

آزمایش سرامیدهای پلاسما
آزمایش سرامیدهای پلاسما میزان سرامیدها، گروهی از مولکولهای چربی که به طور طبیعی توسط سلولها تولید میشوند، را در جریان خون اندازهگیری میکند. این مواد نقش مهمی در عملکرد سلول دارند، اما ممکن است در فرآیندهای مرتبط با تصلب شرایین و مقاومت به انسولین نیز نقش داشته باشند.
افزایش سطح برخی از سرامیدها با احتمال بیشتر ابتلا به بیماریهای قلبی عروقی و دیابت نوع ۲ در سالهای بعد مرتبط بوده است. این آزمایش ممکن است اطلاعات بیشتری در مورد خطر ابتلا به بیماری قلبی در درازمدت ارائه دهد.
پپتیدهای ناتریورتیک (آزمایش BNP)
پپتیدهای ناتریورتیک، از جمله پپتید ناتریورتیک نوع B (BNP)، پروتئینهایی هستند که توسط قلب و رگهای خونی آزاد میشوند. آنها به تنظیم تعادل مایعات، شل شدن رگهای خونی و کاهش فشار بر سیستم قلبی عروقی کمک میکنند.
هنگامی که قلب تحت فشار یا آسیب قرار میگیرد، ممکن است سطح BNP افزایش یابد زیرا بدن سعی میکند بار کاری قلب را کاهش دهد. یکی از مهمترین کاربردهای آزمایش BNP کمک به پزشکان در تعیین ارتباط علائمی مانند تنگی نفس با نارسایی قلبی است. سطح BNP میتواند بسته به عواملی مانند سن، جنس و وزن بدن متفاوت باشد و اندازهگیریهای مکرر میتواند به ارزیابی میزان اثربخشی درمان نارسایی قلبی کمک کند.

چه زمانی برای تعیین خطر بیماری قلبی به آزمایش خون نیاز دارم؟
در صورت وجود شرایط زیر، پزشک ممکن است آزمایش خون را برای تعیین خطر ابتلا به بیماری قلبی مانند بیماری عروق کرونر قلب (CAD) توصیه کند. در این صورت، استفاده از سرویس آزمایش خون در منزل خیابان شریعتی یا نزدیکترین محل به منزل شما، انجام آزمایش را بسیار راحت و سریع خواهد کرد:
- از یک رژیم غذایی ناسالم پیروی کنید.
- سابقه خانوادگی ابتلا به CAD داشته باشید (به خصوص اگر در سن ۵۰ سالگی یا کمتر تشخیص داده شده باشد).
- چاقی یا اضافه وزن داشته باشید.
- فعالیت بدنی کافی نداشته باشید.
- سیگار بکشید.
- بیماریها یا شرایط دیگری مانند دیابت، فشار خون بالا، سابقه حمله قلبی یا سکته مغزی داشته باشید.
گامی پیشگیرانه به سوی سلامت قلب بردارید
آزمایش خون چیزی بیش از ارزیابیهای آزمایشگاهی معمول است. آنها میتوانند بینشهای ارزشمندی در مورد سلامت قلب و عروق شما ارائه دهند و به تشخیص عوامل خطر بالقوه قبل از بروز عوارض جدی کمک کنند. درک نتایج و اقدام زودهنگام بر اساس آنها میتواند تفاوت قابل توجهی در پیشگیری از بیماری قلبی و محافظت از سلامت طولانی مدت ایجاد کند.
اگر به دنبال راهی راحت و قابل اعتماد برای نظارت بر سلامت قلب خود هستید، مرکز پایش سلامت بادیچک خدمات حرفهای آزمایش خون در منزل را ارائه میدهد که با اطمنیان خاطر میتوانید از آن بهرهمند شوید.

سوالات متداول
آیا آزمایش خون میتواند بیماری قلبی را تشخیص دهد؟
آزمایشهای خون نمیتوانند همه بیماریهای قلبی را تشخیص دهند، اما میتوانند نشانگرهای زیستی را شناسایی کنند که نشان دهنده افزایش خطر ابتلا به بیماریهای قلبی عروقی یا آسیب قلبی هستند.
از چه نشانگرهای خونی برای تشخیص حمله قلبی استفاده میشود؟
تروپونین قلبی نشانگر خونی اصلی است که برای تشخیص حمله قلبی استفاده میشود زیرا وقتی عضله قلب آسیب میبیند، افزایش مییابد.
چند وقت یکبار باید آزمایش خون برای بیماری قلبی انجام دهم؟
اکثر بزرگسالان سالم باید هر ۴ تا ۶ سال کلسترول خود را بررسی کنند، در حالی که افراد دارای عوامل خطر قلبی عروقی ممکن است بر اساس توصیه پزشک خود نیاز به آزمایش بیشتری داشته باشند.
آیا قبل از آزمایش خون برای سلامت قلب باید ناشتا باشم؟
بستگی به آزمایش دارد. برخی از آزمایشهای پروفایل لیپید ممکن است نیاز به ناشتا بودن داشته باشند، در حالی که برخی دیگر را میتوان بدون ناشتا بودن انجام داد. برای کسب اطلاع دقیقتر، پیش از آزمایش با پزشک خود صحبت کنید.
انجام آزمایشهای خون ضروری در تشخیص بیماریهای قلبی برای چه کسانی حیاتی است؟
بزرگسالان مبتلا به فشار خون بالا، دیابت، کلسترول بالا، چاقی، سابقه خانوادگی بیماری قلبی یا سیگاریها باید در مورد آزمایش منظم خون با پزشک خود مشورت کنند.
آیا تغییرات سبک زندگی میتواند نتایج آزمایش خون را بهبود بخشد؟
بله. داشتن یک رژیم غذایی سالم برای قلب، ورزش منظم، حفظ وزن سالم، ترک سیگار و مصرف داروهای تجویز شده میتواند بسیاری از نشانگرهای خونی قلبی عروقی را به مرور زمان بهبود بخشد.
منابع:


