آزمایش CBC چیست؟

آزمایش CBC مخفف عبارت Complete Blood Count به معنی شمارش کامل خون می باشد. یکی از رایج ترین و در عین حال پر کاربرد ترین آزمایش های خونی که توسط پزشکان تجویز می شود. به نظر شما این آزمایش قرار است چه اطلاعاتی را درباره سلامتی بدن به ما بدهد؟ چرا آزمایش خون اینقدر مهم است؟ موقع آزمایش چه نکاتی را باید رعایت کنیم؟ اگر شما نیز مثل من دوست دارید به طور کامل آزمایش CBC  را بررسی کنید اجزای آن را  بشناسید و با رنج طبیعی تفسیر آزمایش آشنا شوید؛ این مقاله از بادی چک را از دست ندهید.

آزمایش CBC یا شمارش کامل خون

آزمایش CBC یک آزمایش خون است که در آن به بررسی سلول های مختلف خون مانند گلبول های قرمز(RBC) گلبول های سفید(WBC) و پلاکت(Platelets) می پردازد. در آزمایش CBC سطح هموگلوبین و هماتوکریت اندازه گیری می شود. آزمایش خون CBC یک آزمایش روتین است که معمولا برای تمام سنین و به صورت روتین در چکاپ سالانه تجویز می شود. این آزمایش یکی از مهم ترین تست ها برای تشخیص بیماری و نظارت بر روند درمان محسوب می شود.

زمان انجام آزمایش CBC

آزمایش شمارش کامل خون در شرایط مختلفی توسط پزشک تجویز می شود. این کار ممکن است پس از معاینه بیمار و گرفتن شرح حال برای تشخیص دقیق تر صورت بگیرد. موارد تجویز آزمایش CBC عبارتند از:

1. چکاپ سالیانه: به عنوان بخشی از معاینات روتین برای ارزیابی سلامت عمومی بدن
2. تشخیص بیماری ها: در صورتی که فرد علائمی مانند خستگی، ضعف، تب، کبودی یا خونریزی غیر طبیعی داشته باشد.
3. نظارت بر درمان: برای بیماری که تحت درمان های خاص مثل سرطان هستند، برای بررسی پاسخ بدن به درمان و عوارض جانبی استفاده می گردد.
4. پیش از جراحی: برای اطمینان از سلامت بیمار و آمادگی برای عمل جراحی انجام می شود.
5. بارداری: برای بررسی سلامت مادر و همچنین سلامت جنین در دوران بارداری تجویز می گردد.

اجزای آزمایش CBC

آزمایش خون CBC چند پارامتر اصلی دارد که هر کدام از آن‌ها اطلاعات مهمی درباره سلامت بدن ارائه می کند.  در ادامه پارامترهای اصلی آزمایش CBC و نقش هر یک را به صورت مختصر بیان می کنیم.

گلبول های قرمز (RBC)

گلبول های قرمز (Red Blood Cells)  عضو اصلی خون ما هستند و مسئولیت انتقال اکسیژن از ریه‌ها به سایر بافت های بدن و بازگرداندن دی اکسید کربن به ریه ها هستند. در آزمایش خون تعداد گلبول های قرمز، سطح هموگلوبین و هماتوکریت اندازه گیری می شود. این بخش شامل زیرمجموعه زیر است:

• تعداد گلبول های قرمز
• اندازه هموگلوبین
• حجم هماتوکریت

گلبول های سفید (WBC)

گلبول های سفید مهمترین بخش از سیستم ایمنی بدن هستند. گلبول های سفید(White Blood Cells) مانند سربازان حرفه ای با انواع عفونت ها و بیماری‌ها مبارزه می کنند. در آزمایش CBC تعداد کل گلبول های سفید و انواع مختلف آن مانند نوتروفیل ها، لنفوسیت ها، مونوسیت ها، ائوزینوفیل ها و بازوفیل ها اندازه گیری می شود.  این بخش شامل زیر مجموعه زیر می شود:

• تعداد گلبول های سفید
• تفکیک انواع گلبول های سفید

پلاکت ها(Platelets)

پلاکت ها سلول های کوچکی هستند که در فرآیند انعقاد خون و توقف خونریزی ایفای نقش می کنند. از جمله بخش های آزمایش خون CBC شمارش تعداد پلاکت ها است. تعداد پلاکت در یک میکرولیتر خون اندازه گیری می شود. تعداد پایین پلاکت ها عامل اصلی خونریزی های غیر طبیعی است. این در حالی است که تعداد زیاد آن ها خطر لخته شدن خون را به دنبال دارد.

سایر پارامترهای آزمایش CBC

به غیر از 3 پارامتر اصلی که شرح دادیم ممکن است در برخی مواقع پارامترهای دیگری نیز تجویز شود. این پارامتر ها به پزشک کمک می کند تا نوع کم خونی را تشخیص دهد.

• حجم متوسط گلبول های قرمز (MCV)
• مقدار متوسط هموگلوبین در هر گلبول قرمز (MCH)
• غلظت متوسط هموگلوبین در گلبول های قرمز (MCHC)

رنج نرمال در آزمایش CBC

مقادیر طبیعی آزمایش خون با توجه به سن، جنسیت و آزمایشگاه متفاوت است. به همین دلیل تنها پزشک می تواند اظهار نظر کند اما به طور کلی آزمایش خون افراد باید در محدوده زیر باشد:

تفسیر آزمایش CBC

تفسیر آزمایش خون توسط پزشک مجرب باید انجام شود زیرا رنج نرمال در افراد با توجه به سن و جنس متفاوت است. با این حال برخی از شرایطی که ممکن است در نتیجه آزمایش خون مشاهده شود را بیان می کنیم.

• کم خونی: پایین بودن سطح هموگلوبین یا هماتوکریت
• پلی سیتمی: افزایش غیر طبیعی گلبول های قرمز
• لکوپنی: کاهش تعداد گلبول های سفید
• لکوسیتوز: افزایش گلبول های سفید
• ترومبوسیتوپنی: کاهش پلاکت ها در خون
• ترومبوسیتوز: افزایش تعداد پلاکت ها

آمادگی قبل از انجام آزمایش CBC

بسیاری از افراد از ما میپرسند پیش از آزمایش خون چه مواد غذایی نخوریم؟ برای انجام دادن آزمایش خون نیاز به آمادگی خاصی نیست در هر زمان از روز قابل انجام است مگر اینکه به دستور پزشک به بیمار توصیه شود قبل از آزمایش ناشتا باشد یا از مصرف برخی از داروها خودداری کند. نوشیدن آب کافی و هیدراته بودن قبل از آزمایش می تواند انجام نمونه گیری را آسان کند.

اگر فرد مسن، کودک یا بیماری در منزل دارید که توان خارج شدن از منزل را ندارد. بادی چک امکان گرفتن آزمایش خون در منزل را فراهم کرده است. بدون دریافت هزینه ایاب و ذهاب و در سریع ترین زمان ممکن با یک تیم مجرب نمونه خون شما برای آزمایش گرفته می شود.

آزمایش خون با بادی چک

برای انجام آزمایش خون کافی است وارد سایت بادی چک شوید و آزمایش خود را رزرو کنید. تیم ما پس از هماهنگی لازم برای نمونه گیری به منزل شما می آید. پس از انجام نمونه گیری جواب آزمایش شما داخل پروفایل شخصی شما بارگذاری می شود که می توانید آن را دانلود و پرینت بگیرید. همچنین اگر نیاز داشتید می توانید جواب آزمایش را به یکی از پزشکان متخصص ما ارسال کنید و تفسیر آن را به صورت اینترنتی دریافت کنید. نگران هزینه ها نباشید؛ بادی چک طرف قرارداد با بیمه های تکمیلی می باشد و هزینه از فاکتور شما کسر خواهد شد. به راحتی و در کمترین زمان ممکن آزمایش خون را بدهید و جواب آن را دریافت کنید.